Bilgi ve Düşünce Denemesi

Bilgi ve Düşünce

 

Öğrenimden kazancımız daha iyi ve daha akıllı olmaktır. Epiharmus

(Pythagoras okulundan bir filozof.) der ki, insan düşünce ile görür ve

duyar; her şeyden yararlanan her şeyi düzene sokan, başa geçip

yöneten düşüncedir; geri kalan her şey kör, sağır ve cansızdır. Şu

kesin ki çocuğa kendiliğinden bir şey yapmak özgürlüğünü

vermemekle onu korkak bir köle durumuna sokuyoruz. Retorika ve

gramer üstüne, Cicero’nun şu veya bu cümlesi üstüne öğrencisinin ne

düşündüğünü kim sormuştur? Bunları Tanrı sözü gibi belleğimize

basmakalıp yapıştırırlar; harfler ve sözcükler, anlatılan şeyin kendisi

haline gelir. Ezber bilmek, bilmek değildir; belleğimize emanet edilen

her şeyi saklamaktır. İnsan, kendiliğinden bildiği her şeyi ustasına

bakmadan, kitaptaki yerini aramadan, istediği gibi kullanır. Tümüyle

kitaptan bir bilgi ne sıkıcı bilgidir! Böyle bir bilgi bir süs olarak

kullanılsın: Ama temel olarak değil. Nitekim Platon, gerçek felsefenin

sağlam irade, inanç ve dürüstlük, amaçları başka olan öteki

bilimlerinse yalnızca süs olduğunu söyler. (Kitap 1, bölüm 26)

Montaigne